۱ دى ۱۳۹۷ ساعت ۰۳:۱۱:۱۰

هميشه متخصصان تغذيه توصيه مي كنند كه همراه غذا از ميوه و سبزيجات استفاده كنيد تا با افزايش حركات دودي روده, دفع راحت تري داشته و دچار يبوست و هموروييد بواسير ناشي از آن نشويد

هميشه متخصصان تغذيه توصيه مي‌كنند كه همراه غذا از ميوه و سبزيجات استفاده كنيد تا با افزايش حركات دودي روده، دفع راحت‌تري داشته و دچار يبوست و هموروييد يا بواسير ناشي از آن نشويد.

اما خيلي ها مي گويند كه ما با وجود مصرف خوراكي هاي فيبردار بازهم دچار يبوست مي شويم؟ بعضي ها هم مي پرسند در ميان ميوه و سبزيجات كدام يك ملين تر است و اين كه مي گويند مواد غذايي، حاوي دو نوع فيبر محلول يا نامحلول هستند، هر كدام از اين فيبرها چه نقشي در بدن و لينت مزاج دارد و كدام خوراكي ها، حاوي فيبر محلول و كدام يك حاوي فيبر نامحلول اند؟

در ابتدا لازم است بدانيد يبوست به اجابت مزاج كمتر از سه بار در هفته گفته مي شود كه فشار بيش از حد هنگام اجابت مزاج، مدفوع سخت، احساس پري در پايين شكم و دفع ناقص از نشانه هاي آن است. يبوست هاي غير مرضي يعني آنهايي كه در اثر بيماري خاصي ايجاد نشده است مي تواند در اثر تغذيه نامناسب، بي تحركي، اختلالات عصبي و عوارض جانبي داروها ايجاد شده باشد كه گرچه معمولا با مصرف مايعات، ميوه و سبزي هاي پرفيبر، غلات سبوس دار و برخي مغزها و دانه هاي پرچرب قابل درمان است، اما افراد مبتلا به يبوست و آن دسته از كساني كه مي گويند با مصرف سالاد و ميوه باز هم دچار يبوست مي شوند بايد بدانند كه اگر ميزان مصرف مواد غذايي پرفيبر روزانه كمتر از ۶۰۰ گرم باشد و به طور مرتب از اين گروه غذاها استفاده نشود، يبوست دوباره برمي گردد.


كدام غذاها بدون فيبرند؟
قبل از آن كه انواعي از ميوه و سبزي هاي فيبردار و ملين را معرفي كنيم، بهتر است با فيبر و خوراكي هاي بدون فيبر آشنا شويد. فيبرها ديواره سلولي گياهان و مهم ترين عامل لينت مزاج هستند؛ يعني اگر شما صبح تخم مرغ، ظهر چلوماهي و شب يك تكه گوشت كبابي بخوريد، با آن كه غذاي شما تا حدودي حجيم بوده است، اما چون در كنار اين غذاها از سالاد، ميوه و سبزي هاي غني از فيبر به اندازه مورد نياز استفاده نكرده ايد، نبايد انتظار اجابت مزاج داشته باشيد. خوب است بدانيد انواع گوشت، مرغ، ماهي، تخم مرغ، فرآورده هاي لبني، قند و چربي ها فيبر ندارد و تقريبا به طور كامل جذب بدن شده و توليد مدفوع نمي كند، اما اگر بدانيد كه مصرف نكردن مواد فيبري موجب ماندگاري سموم حاصل از تجزيه اين مواد غذايي در بدن مي شود و مي تواند قند، چربي و فشار خونتان را بالا ببرد و فشار مضاعفي را به كبد و كليه وارد كند، بدون شك مصرف خوراكي هاي فيبري را همچون فرآورده هاي لبني در برنامه غذايي روزانه تان مي گنجانديد.


كدام فيبر، لينت مزاج بهتري دارد؟
حال شايد اين پرسش مطرح شود مگر فيبرها چه عملكردي دارند كه مي توانند جلوي اين همه مشكل را بگيرند؟ لازم است بدانيد فيبرها دو نوع محلول و نامحلول دارند و تفاوتشان در اين است كه فيبرهاي نامحلول در برابر آنزيم هاي دستگاه گوارش انسان مقاوم بوده و تجزيه نمي شود، اما فيبرهاي محلول در دستگاه گوارش تخمير و تا حدودي جذب مي شود.


فيبرهاي محلول، در آب حل و با ايجاد ژل، سرعت عبور غذا را كاهش داده و بازده جذب مواد مغذي همچون كلسيم، روي، آهن و منيزيم را افزايش مي دهد، ضمن اين كه به آنتي اكسيدان غلات، ميوه و سبزي ها نيز چسبيده و مانع از بين رفتن آنها در طول دستگاه گوارش مي شود. اين فيبرها، كلسترول غذاهاي دريافتي را احاطه و قدرت جذب آن را كاهش داده و با اين عمل موجب كاهش جذب چربي و كاهش بيماري هاي قلبي ـ عروقي مي شود و با مكانيسمي خاص باعث حساس تر شدن گيرندگان انسولين شده و با اين عمل موجب ثبات قندخون و كنترل ديابت مي شود.

غذاهاي غني از اين فيبر اگر نشاسته اي هم باشد همچون بسياري از نان هاي غلات و برنج قهوه اي غذاي پيشگيري كننده از ديابت محسوب مي شود و با كمك به دفع سديم از افزايش فشار خون جلوگيري مي كند. اين فيبر بيشتر در جو، جوي دو سر، انواع حبوبات، سيب، پرتقال و هويج وجود دارد.

اما فيبرهاي نامحلول در آب حل نمي شود، ولي آب را همچون اسفنج جذب و باعث افزايش حجم و نرمي مدفوع مي شود و با ايجاد گاز سبب تحريك عملكرد تخليه و لينت مزاج مي شود. اين فيبرها با سرعت بخشيدن به عبور مدفوع در روده بزرگ زمان تماس تركيبات سمي و سرطان زا را كاهش داده و از غليظ شدن مواد سرطان زا در مجراي گوارشي جلوگيري مي كند. همچنين اين فيبر مي تواند ميزان استروژن خون را كاهش داده و سبب كاهش احتمال بروز سرطان سينه شود. در نتيجه مصرف مواد غذايي حاوي فيبرهاي نامحلول براي افرادي كه به يبوست دچارند و مستعد ابتلا به سرطان هاي گوارشي اند بسيار مناسب است. اين فيبر بيشتر در سبوس گندم و برنج، انواع سبزي ها، سويا و حتي برخي مغزهاي خام وجود دارد.


كم فيبرترين و پرفيبرترين خوراكي ها
در ميان سبزي ها و ميوه ها و ديگر مواد غذايي آنهايي كه فيبر محلول و نامحلول زيادتري دارد جو، لوبيا، نخود، ذرت، خرما، اسفناج، گلابي و كلم بروكلي، آنهايي كه فيبر متوسطي دارد سبزي خوردن، كرفس، برگ مو، هويج، سيب و پرتقال و آنهايي كه فيبر كمتري دارد، انواع آبميوه هاي صنعتي و خانگي، انگور، انواع كمپوت ها و ميوه هاي بدون پوست است.
اين را هم بدانيد بيشتر ميوه هايي كه طبع سردي دارند به شرط آن كه بخوبي رسيده باشند ملين هستند بيشتر ميوه هاي تابستاني همچون گلابي، آلبالو، گيلاس، هندوانه، كيوي، زردآلو و بخصوص آلو از اين جمله اند.


شير هم فيبر دارد؟
اما سوالي كه اغلب پرسيده مي شود اين كه براي رفع يبوست، شير گرم بنوشيم يا شير سرد؟ مگر شير فيبر دارد كه براي لينت مزاج توصيه شده است؟ در اين خصوص بايد بگوييم شير حاوي فيبر نيست و عاملي كه موجب مي شود تا با خوردن شير سيستم گوارشي مان به هم بريزد و دچار اسهال يا لينت مزاج شويم همان كمبود آنزيم لاكتاز است. وقتي بدن اين آنزيم را نداشته باشد نمي تواند قند لاكتوز شير را تجزيه كند، در نتيجه چون شير بخوبي هضم و جذب نمي شود بدن، كم طاقت شده و دچار بيرون روي مكرر يا اسهال مي شويم، اما بهتر است بدانيد نوشيدن يك يا دو ليوان شير سرد قبل از صرف صبحانه بخصوص براي خانم هاي باردار مي تواند ملين باشد. البته در تعدادي افراد هم شير گرم موجب لينت مزاج مي شود. در نتيجه افراد با توجه به تجربيات گذشته شان مي توانند از اين نوشيدني براي دفع بهتر كمك بگيرند.

نكاتي كه حتما بايد بدانيد

• مصرف آب فراوان در كنار سبزي هاي تازه مي تواند كمك چشمگيري به رفع يبوست كند.

• فريزكردن، خشك كردن يا پختن ميوه ها و سبزيجات باعث از بين رفتن فيبر نمي شود.

• فيبرها هم درصدي كالري دارند، اما ميزان انرژي زايي آنها از درشت مغذي ها بسيار كمتر است و ميزان مصرف غذاهاي فيبري در كودكان بايد كمتر از بزرگسالان باشد.

• به آنهايي كه با مصرف مواد غذايي پرفيبر دچار دل درد و نفخ مي شوند يا بتازگي تصميم گرفته اند تا اين غذاها را به طور مستمر وارد برنامه غذايي شان كنند، توصيه مي كنيم اين گروه را در حجم زياد و در يك وعده نخورند و بتدريج در برنامه غذايي شان بگنجانند.

• در ميان انواع نان، نان سنگك و نان هاي جو و چاودار بيشترين فيبر را دارد و بهتر است برنج سفيد را با برنج قهوه اي مخلوط و همراه سبزي، لوبيا سبز، عدس، كشمش و ماش طبخ و ميل كنيد.
• سالاد را با آبليمو و روغن زيتون سرو كنيد و از مصرف داروهاي شيميايي و گياهي ملين و مسهل جدا اجتناب كنيد، چرا كه اين داروها پس از مدتي بي اثر شده و با بي حس كردن اعصاب دستگاه گوارش از دفعات و ميزان حركات دودي روده براي جلو راندن و تخليه مواد زايد مي كاهد.

• آن دسته از بيماران مبتلا به يبوست كه به دلايلي نمي توانند ميوه و سبزي بخورند، اگر چربي خونشان بالا نباشد و اضافه وزن نداشته باشند مي توانند با نظر پزشك در برنامه غذايي خود از غذاها، دانه ها و مغزهاي چرب استفاده كنند. چربي ها با وجود آن كه فيبر ندارند، اما با ليز كردن ديواره روده ها به دفع بهتر مواد غذايي كمك مي كند.

• بسياري از افراد به محض اين كه دچار اسهال مي شوند مصرف ميوه و سبزي را قطع مي كنند، اما بايد بدانيد در اسهال هايي كه حجم مايع دفعي بدن كم است سبزي هاي با فيبر نامحلول مي تواند آب را در خود اندوخته و كمبود آب بدن را جبران كند، اما در اسهال هاي شديد كه بيرون روي مكرر و خارج از كنترل است مصرف سبزي ها موجب وخامت حال بيمار مي شود.

شعار كلي ما براي يك رژيم غذايي خوب براي درمان بواسير اين است كه، “غذاهاي فيبردار زياد بخوريد و آب بدن تان را حفظ كنيد.”

اين شعار بايد شعار همه افراد باشد، حتي كساني كه به بواسير مبتلا نيستند. ولي در زندگي واقعي، هنگامي كه سروقت غذاها مي رويم اين شعار ساده را از ياد مي بريم و سبد غذايي خود را با غذاهايي پر مي كنيم كه خالي از غذاهاي فيبردار و هيدراته است. پس احتمال مبتلا شدن به بواسير را در خودمان تقويت مي كنيم.


منبع:  jamejamonline.ir

نوشته شده توسط پريسا | لینک ثابت | موضوع: آرشيو نظرات (0)